ZHNSEL YETERSZLN NEDENLER

Zihinsel yetersizlik pek ok etkenin ya da zelliçin bir araya gelmesi sonucu olumaktadr. Bu etkenler doum ncesi, doum srasnda ve doum sonrasnda bireyde zihinsel yetersizliklere neden olabilir.
Doum ncesi nedenler: Doum ncesinde annenin geirmi olduğu bir takm hastalklar (ateli hastalklar, toksoplazma gibi bulac hastalklar), annenin hamilelii srasnda kullanm olduğu bir takm ilalar, alkol, sgara, uyuturucu kullanm zihinsel yetersizlie neden olmaktadr.
Domam çocuk her zaman risk altndadr. Annenin hamileyken geirmi olduğu bir takm kazalar, ald rntgen nlar, zehirlenmeler ve bunun yannda annenin hamilelik srasnda yeterince beslenmemesi gibi nedenlerde zihinsel gerilie neden olmaktadr.
Kaltm da ocuun zekas zerinde olumlu veya olumsuz etkiye sahiptir. Eer ailede kaltsal rahatszlk veya hastalk var ise bunlar hastalkl genler yolu ile ocua gemektedir.
Doum srasndaki nedenler: Doum srasnda yaşanan bir takm olumsuzluklar da zihinsel gerilie neden olmaktadr. Bunlar;
Erken yada ge doumlar, g doumlar, doum esnasnda kullanlan bir takm ara gereler, zor doumdan dolay bebein oksijensiz kalmas ve yaşanan bir takm kazalardan dolay beynin hasar grmesi gibi nedenler zihinsel gerilie neden olmaktadr.
Doum sonrasndaki nedenler: Doumdan sonra çocuk riskli bir evreyle kar karyadr.Eer yeterince korunmazsa ve dikkat edilmezse bir takm tehlikelerle kar karyadr.Bu yaşanan olumsuzluklar zihinsel yetersizliklere neden olmaktadr.
çocuklarn doumdan sonra geirdii menenjit, tifo, kabakulak, difteri, çocuk felci, iddetli gribal hastalklar, yksek ateli hastalklar, bulac hastalklar beyinde hasara neden olmaktadr. Ayrca geirmi olduğu kazalar, beyin hasar, kafann darbe almas, zehirlenmeler gibi faktrlerde zihinsel yetersizlie neden olmaktadr.
Btn bu etkenlerin dnda sosyoekonomik durum, kltrel etkenlerde zihinsel gelişim zerinde olumlu ve ya olumsuz etkilere sahiptir. ocuun zihinsel becerileri yeterli ve yatlarna uygun olsa bile ev ortamnn uygun olmamas, uyarc eksiklii, oynamas ve evreyi kefetmesi için ocua gerekli frsatlarn salanamamas gibi durumlar ocuun hafif derecede zihinsel özürlü olmasna yol aabilir.

HAFF DZEYDE ZHNSEL YETERSZLK

Hafif dzeyde zihinsel yetersizlik bireyin temel okuma- yazma ve sayma becerilerini kazanmasnda ortaya kan gecikme durumu olarak tarif edilmektedir.
Bu gruba giren çocuklar normal snflarda kaynaştırma yoluyla eğitim ve retimlerine devam ederler. Hafif dzeyde zihinsel yetersizliği olan çocuklar okula balayana hatta ileri snflara kadar farkna varlmazlar; nk kendilerinden beklenileni yerine getirirler. Uygun eğitim ortamlar salandndan bir süre sonra bu çocuklarn zihinsel performanslar akranlarn yakalayabilir.
Hafif dzeyde zihinsel yetersizlie sahip bireylerin zeka bölümüleri 50-69 arasındadr. Bu çocuklar yatlarn 1 veya 2 yılı geriden takip ederler.

HAFF DZEYDE ZHNSEL YETERSZLN ZELLKLER

&Bu çocuklar ge ve g renirler. Temel okuma ve yazma becerilerinde olsun hep bir gecikme sz konusudur.

&Dikkatleri dank ve ksa sürelidir. Dikkatleri abuk daldndan ve ksa süreli olduundan yaptklar bir takm ilerin sonunu getirmekte zorlanrlar.

&Bu çocuklar hatrlamada da zorluk ekerler. Ksa süreli bellee gelen bilgileri uzun süreli bellee gndermede sorun yaadklar için abuk unuturlar.

&Bilgiyi transfer edemezler. Yani ksa süreli bellee gelen bir bilgiyi uygun kodlamalar yaparak uzun süreli bellee gnderemezler. rnein bir telefon numarasn kodlarken kendimize göre bir kodlama sistemi geliştirip onu uzun süreli bellee aktarrz. Hafif dzeyde zihinsel yetersizliği olan çocuklar bu kodlamalar yapmakta zorluk ekerler.

&Zeka ile baar arasında kuvvetli bir ilişki olduğu için bu çocuklarn yatlarna oranla okul baarlar dktr.

&lgileri ksa süreli olduğu için sürekli deiiklik isterler.

&Grsel ve iitsel alglar zayftr. Ayrntlara fazla dikkat edemezler.
SSoyut kavramlar öğrenmekte zorluk ekerler. Bundan dolay aritmetik kavramlar öğrenmede yatlarndan geri kalrlar.

&zgven duygular fazla gelişmemitir. ou konuda baarszlk yaadklarndan dolay evresi tarafından sürekli eletirilen çocuklar yeni eyler yapmaktan veya bir ie girimekten ekinirler.

&Duygu ve dncelerini ak bir şekilde ifade edemezler.

&ki ey arasındaki benzerlikleri bulma da ve farkllklar ayrma da glk ekerler.

&Zihinsel gerilikleri olduğu için genellikle kendi yatlarndan kklerle iletiime girerler ve onlarla oyun grubu olutururlar.

&Toplumsal kurallar ge ve g rendiklerinden dolay kurallara uymada zorluk ekerler.

&Bu çocuklarn fiziksel geliimleri yatlarının gelişimi ile tutarllk gsterir.

&Birtakm bedensel hareketleri rahatlkla yapabilirler.Top oynama, ip atlama, merdiven inip kma vb.

&Bu çocuklar zaman kavramn ge ve g renirler.

&Bu çocuklar fazla beceri gerektirmeyen el ilerini rahatlkla yapabilirler.

&Dil geliimleri ve konuma becerileri genelde yatlar dzeyindedir. Ancak konumalar daha g geliir. Ayrca bu çocuklarda szel anlatm bozukluğu ve fonolojik bozukluk gzlenebilir.

&Bu çocuklar yetikin dnemlerinde yaamlarn kendi başlarna ynetebilirler.

&Bu çocuklar izdikleri resimlerde detaya nem vermezler.

&Sosyal etkinliklere ok az katlrlar.

&Hafif dzeyde zihinsel yetersizliği olan çocuklar, beceri istemeyen ya da yar beceri isteyen i ve mesleklerde baarl olabilirler.

HAFF DZEYDE ZHNSEL YETERSZL OLAN OCUKLARIN KAYNATIRMA YOLUYLA ETM VE SINIF RETMENNE NERLER

Hafif dzeyde zihinsel öğrenme yetersizliği olan çocuklar temel akademik ve sosyal uyum becerilerini kazanabilirler ancak ge ve g renirler. Bu çocuklara normal çocuklara uygulanan eğitim programnn hafifletilmi ve ileni süresi daha ksaltlm bireyselletirilmi eğitim program hazırlanmal, çocuklarn akademik, duygusal ve zihinsel kapasiteleri dikkate alnarak program uygulanmaldr.

&Btn çocuklarn eğitiminde olduğu gibi engelli çocuklarn eğitiminde de, onlarn ileride bakalarna baml olmadan yaamlarn srdrmeleri, kendi kendilerine yeterli duruma gelmeleri ve toplumla btnlemeleri amalanmaktadr. Bu amaca ulalabilmesi için, bireyin bireysel farkllklar ile yapabildikleri dikkate alnarak eğitim gereksinimleri belirlenmeli ve gereksinimlerine uygun eğitim ortamlar oluturulmaldr.

&Kaynaştırma eğitimi almalarna balamadan nce kaynaştırma eğitimine alnacak Öğrencinin tr, derecesi, yeterli özellikleri ve eğitim ihtiyaçc hakknda yeterli bilgiye sahip olunmal ve bu dorultuda " Bireyselleştirilmiş Eğitim Program" hazırlanmaldr.

&Bu çocuklar glk yaadklar alanlarda da baarl olabilecekleri unutulmamaldr. Etkili öğrenme iyi iletiimin sonucunda ortaya kar. Bu nedenle öğretmenin ncelikle Öğrenciyle karlkl sayg ve gvene dayal iletiim kurmas faydal olacaktr.

&Dier yetersizliklerde olduğu gibi hafif dzeyde zihinsel yetersizliği olan çocuklarn erken tannmas verilecek eğitimin planlanmas ve yetersizlik yaadklar alanda desteklenmeleri geliimlerini hzlandracaktr.

&Normal Öğrencilerde olduğu gibi bu Öğrencilerde kendileri için anlaml olan konular daha iyi renirler. Bu nedenle Öğrencinin ilgi ve ihtiyaç ve günlük hayatta karlaaca problemler dikkate alnarak bu dorultuda eğitim programlar hazırlanmaldr.

&retmenin sınıf ortamnda kazandrm olduğu bilginin kalc olmasn salayabilmesi için okul, idare, ocuun arkada evresi ve aileyle ibirlii içinde olmas gerekir.

&Kavrama srati yatlarna göre yetersiz olan bu Öğrencilere ynergeler verilirken daha ok aklanarak ve tekrar edilerek verilmelidir.

&Bu çocuklarn dikkat süreleri ksa süreli ve ok sayda uyaran dikkatinin dalmasna neden olduğu için bu çocuklar snfta n sralara oturtulmal ve dikkatlerini toplamalar için sürekli gz temas kurulmaya allmaldr.

&Bu çocuklar soyut kavramlar öğrenmekte glk ekerler. öğrenmenin verimini arttrmak için gzlem deney, modelletirme gibi Öğretim yöntemlerinin kullanlmas yararl olacaktr.

&Yaparak ve yaayarak öğrenmesini salayn. Temel becerilerin kazanılmasında ve okul kurallarının renilmesinde drama ve oyun yöntemlerinin kullanlmas faydal olacaktr.

&Duygu ve dncelerini ifade etmekte zorlanan bu çocuklara duygu ve dncelerini rahat ifade edebilmeleri için uygun ortam hazırlanmaldr. Sosyallemelerine imkan tanmak için snftaki etkinliklere ve okulda yaplan sosyal- kltrel faaliyetlere katlmalarn tevik etmek gerekir. Ancak bu sınıf ii ve sınıf d faaliyetlerden ocuun performans dikkate alnarak baaramayaca görev ve sorumluluklar verilmemelidir. Aksi takdirde ocuun kendine olan gvenini kaybetmesine neden olur.

&Olumsuz davranlardan ok olumlu davranlarn, yetersizliklerden ok yeterli olduklar alanlarn grlp ocuun bu alanlarda pekitirilmesi uygun olacaktr.

&Bu çocuklarda cezadan ok dl ynteminin kullanlmas baar isteini arttracaktr.

&ocuk kendi yetenekleri lsnde kabul edilmeli fazlas beklenmemelidir. Okulda çocuk arkadalaryla karlatrlmamaldr.

&Öğrenciye bilgiler sunulurken daha ok tekrar ve rneklere yer verilmelidir.

&Eer ocua tans konmu bir dil ve konuma bozukluğu varsa uzmanlar tarafından bu çocuklara bire bir özel eğitim verilmelisi salanmal ve sınıf içinde bu çocuk takip edilmelidir.

&ocuun kiiliçini, gvenini, ilgisini sarsacak szlerden kanlmaldr.

&Eğitim niteleri somuttan-soyuta, basitten- karmaa doru olacak şekilde planlanmaldr.

&Hafif dzeyde yetersizliği olan çocuklar aileleri yeterince tanmamakta veya bu durumu kabullenmemektedir. te bu nedenle aileye yönelik bir takm almalar yapmak, onlarn çocuklarn benimsemesini, kabul etmesini, eğitimle bir ok sorunun zlebileceine inanmas ocuun eğitimi için faydal olacaktr.

&Hafif dzeyde zihinsel yetersizliği olan çocuklar bazen evde ve okulda diğer çocuklardan ayr tutulurlar. Kaynaştırma programnn faydalarndan biriside bu çocuklarn diğer çocuklar tarafından doru, dzgn olarak yaplan ileri grerek ve deneyerek öğrenme frsat vermesidir. Akranlar modeli diye adlandrlan akranlar arasında etkileimi salayan öğrenme durumunu snfta kendiniz planlayabilir ve organize edebilirsiniz.

&Hafif dzeyde zihinsel yetersizliği olan ocua gven vermek için onunla fiziksel iletiim kurunuz. Sras geldiçinde ban okayarak, sarlarak ona kar duygularnz hissettiriniz. Fiziki cezalara kar onu koruyunuz. Zihinsel yetersizliği olan bir çocukla fiziksel iletiim kurmann zel bir nemi vardr.